محمد الريشهري

82

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)

تحقيقى درباره مكان‌هاى مقدّس در مسجد الحرام 1 . حَطيم بخشى از مسجد الحرام و مقدّس‌ترين مكان آن ، حَطيم است كه حدود آن ، عبارت‌اند از : رُكن حجر الأسود ، درِ كنونى كعبه و مقام ابراهيم . « 1 » اين منطقه پُر ازدحام است و مردم براى استلام حجر و رسيدن به درِ كعبه جهت دعا و وداع ، يكديگر را لِه مىكنند . از اين رو ، آن را " حَطيم " ناميده‌اند ؛ يعنى جايى كه به همديگر فشار مىآورند و يكديگر را له مىكنند . 2 . مُلتَزَم به مُلتزَم ، " مُتَعوَّذ " « 2 » و " مَدعى " « 3 » هم مىگويند . بخشى از ديوار پشت كعبه است كه در نزديكى رُكن يمانى و تقريبا روبه‌روى درِ كنونى قرار دارد . اين امر ، مورد اتّفاق عالمان و فقيهان شيعه است ؛ « 4 » ولى نزد محدّثان اهل سنّت ، اختلافى است : برخى ،

--> ( 1 ) . ثواب الأعمال : ص 244 ح 3 ، علل الشرائع : ص 400 باب 141 . ( 2 ) . الكافى : ج 4 ص 410 ح 3 ، تهذيب الأحكام : ج 5 ص 107 ح 347 . ( 3 ) . أخبار مكّة ، ازرقى : ج 1 ص 347 . ( 4 ) . الكافى : ج 4 ص 532 ح 3 و ص 410 ، تهذيب الأحكام : ج 5 ص 107 وص 108 ح 350 ، دعائم الإسلام : ج 1 ص 314 ، بحار الأنوار : ج 74 ص 327 ح 97 ( توضيح مجلسى در ذيل حديث ) ، مدارك الأحكام : ج 8 ص 163 ، جواهر الكلام : ج 7 ص 191 .